چه کسی باید طرح کسبوکار شما را بنویسد؟ WHO SHOULD WRITE YOUR BUSINESS PLAN?
همانطور که پیشتر تأکید کردم، کسی که بیشترین خرد و تجربه را از تحقیق و نگارش طرح کسبوکار به دست میآورد شما هستید. با نوشتن طرح توسط خودتان (یا با کمک شرکای تجاری یا کارکنان کلیدی)، میتوانید ایدههای خود را مستند کنید، مطمئن شوید که تحقیقات مناسب و دقیق است و درک بهتری از جنبههای مالی اداره رستوران خود به دست آورید. طرح کسبوکار شما باید رؤیاها و اشتیاق شما را در بر گیرد — هیچکس بهتر از شما برای این کار مناسب نیست.
اما من فقط میخواهم رستوراندار باشم
مهارتهای تحلیلی که در توسعه طرح کسبوکار استفاده میکنید همانهایی هستند که برای تبدیل شدن به یک صاحب رستوران موفق به آنها نیاز دارید. هیچ زمانی بهتر از اکنون — پیش از آنکه درگیر نیازهای روزانه کسبوکار شوید — برای یادگیری همه چیز درباره جامعه و رقبا، تمرین خواندن و تفسیر گزارشهای مالی، محاسبه اعداد سر به سر و ایجاد یک بودجه واقعبینانه «من میتوانم موفق شوم» وجود ندارد. وقتی شروع به کار میکنید، باید تصمیمهای سریع و مبتنی بر تحقیق محکم بگیرید. وقتی درهای رستوران باز شود، داشتن این اطلاعات پایهای محکم برای مدیریت موفق مشکلات اجتنابناپذیر هر کسبوکار به شما میدهد.
اگر در مورد مهارتهای تحقیق و نوشتن خود مردد هستید، منابع فراوانی برای راهنمایی شما وجود دارد، همراه با کارشناسانی که میتوانند طرح تکمیلشده شما را مرور و اصلاح کنند. کتابها، نرمافزارها، مشاوران پشتیبان، کلاسها و سمینارهایی طراحی شدهاند تا به شما در فرآیند گردآوری و نگارش کمک کنند. وقتی میگویم «خودت انجام بده»، منظورم این است که شما توسعهدهنده اصلی طرح کسبوکار خود باشید، اما این به معنی دلسرد کردن از پشتیبانی خارجی نیست. به خاطر داشته باشید که همین حالا هم هنگام مطالعه این کتاب، از مشاوره کارشناسان بهره میبرید.
اگر پس از خواندن این کتاب هنوز نسبت به نوشتن طرح کسبوکار خود مطمئن نیستید، منابع دیگری برای مشاوره و آموزش طرح کسبوکار وجود دارد.
مشاوره مبتنی بر وب
وب مملو از اطلاعات درباره نگارش طرح کسبوکار است. این حجم از مشاوره رایگان آنلاین ممکن است شما را سردرگم کند. برای سهولت کار، فهرستی از برخی بهترین سایتها تهیه کردهام.
کلاسهای طرح کسبوکار
میتوانید کلاسها یا سمینارهایی را بهصورت آنلاین، از طریق تلفن، در کالج محلی یا از طریق آژانس توسعه اقتصادی یا کسبوکار کوچک ایالت خود شرکت کنید.
کلاسهای محلی نگارش طرح کسبوکار برای کارآفرینان سرمایهگذاری عالی در وقت و پول است. شما مهارتهای بسیاری خواهید آموخت که بهعنوان صاحب رستوران برایتان مفید خواهد بود. همچنین همتایانی برای شبکهسازی خواهید داشت و کلاسها اغلب شامل کارشناسان محلی (بانکداران، حسابداران، وکلا و غیره) هستند که مشاوره فردی نیز ارائه میدهند.
کلاسهای محلی
میتوانید با تماس گرفتن با منابع زیر کلاسها و سمینارهای نگارش طرح کسبوکار را بیابید:
- SCORE، www.score.org، برای کلاسهای محلی.
- NxLevel، www.nxlevel.org، برای برنامهها و کلاسهای غیرانتفاعی محلی.
- مدرسه کسبوکار کالج یا دانشگاه محل زندگیتان.
- اتاق بازرگانی شهر یا آژانس توسعه کسبوکارهای کوچک ایالت.
- سازمانهای غیرانتفاعی توسعه اقتصادی محلی.
- بانکدار تجاری یا حسابدار شما.
- انجمنهای ایالتی و/یا ملی رستوران و خدمات غذایی.
- روزنامههای محلی (و وبسایتهای آنها).
کلاسهای آنلاین
میتوانید در وب در زمان مناسب خود در کلاس شرکت کنید. چند منبع موجود:
- Writing Trainers — www.writingtrainers.com
- Web Campus — www.webcampus.stevens.edu
- Small Biz Lending and SBA — www.smallbizlending.com/resources/workshop/sba.htm، کلاس اسلایدشو
کلاسهای تلفنی (Teleclasses)
کلاس تلفنی جایی است که شما با شماره خاصی تماس میگیرید و کد تعیینشدهای را وارد میکنید. سپس به مدرس و سایر شرکتکنندگان متصل میشوید.
شما باید علاوه بر شهریه، هزینههای تماس راه دور را نیز بپردازید. چند منبع موجود:
- Career Masters Institute — www.cminstitute.com/EntreprenurialEagles.html — انواع کلاسهای تجاری تلفنی
- Parker Associates — www.asparker.com/freecoaching.html — کلاس تلفنی رایگان
کلاسهای نرمافزار-محور
هنگام بررسی و انتخاب نرمافزار طرح کسبوکار، آموزشهای آنلاین و/یا مشاوران شخص ثالث را بررسی کنید تا شما را با بستههای خاص نرمافزار طرح کسبوکار راهنمایی کنند. این کلاسها نباید برای پشتیبانی فنی نرمافزار باشند، بلکه باید درباره نحوه نگارش طرح با استفاده از ابزارهای ارائهشده باشند.
برنامههای نرمافزاری
چندین برنامه نرمافزاری طرح کسبوکار طراحی شدهاند تا به شما در گردآوری افکار و نگارش یک طرح استاندارد برای صاحبان رستوران کمک کنند. برخی دیگر ایدههای متنی و قالب آماده ارائه میدهند. مراقب باشید که کپی و چسباندن متنهای آماده باعث تولید طرحی عادی با کمترین فردیت خواهد شد.
جایگزینهای نوشتن
از نظر فنی، شما فقط به یک نرمافزار پردازش متن ساده، یک ماشینحساب و یک چاپگر نیاز دارید تا یک طرح کسبوکار حرفهای تهیه کنید. با این کتاب و چند سایت مرجع آنلاین، ممکن است بتوانید طرح خود را از صفر بنویسید. همه در این فرآیند احساس راحتی ندارند و دادهها و پیشبینیهای مالی معمولاً بیشتر کارآفرینان تازهکار را سردرگم میکند.
اینجاست که نرمافزار طرح کسبوکار میتواند به کمک شما بیاید.
ماهیت تعاملی نرمافزارهای طرح کسبوکار میتواند شما را در کل فرآیند راهنمایی کرده و آن را به سرمایهگذاری عاقلانهای تبدیل کند. قالبهای نرمافزاری با فرمت پرکردن جای خالی و طرحهای نمونه میتوانند ایدهها را تحریک کنند و شما را از مواجهه با صفحه سفید نجات دهند. اکثر محصولات تجاری نمونه طرحهایی برای رستورانها و سایر کسبوکارهای خدمات غذایی ارائه میدهند. برخی ابزارهای خاص برای راهاندازی رستوران جدید یا جذب سرمایه بهبود برای رستورانهای موجود دارند.
جستجو برای نویسنده طرح کسبوکار
قبل از شروع فرآیند جستجو، باید بتوانید به نامزدهای بالقوه بگویید چه میخواهید، چه زمانی میخواهید و چه دادهها و اطلاعاتی میتوانید در اختیارشان بگذارید. نویسندگان ممکن است با شما مصاحبه کنند. برخی دیگر فرمهای پیچیدهای دارند که شما باید پر کنید. هرچه آمادهتر باشید، نتیجه بهتری خواهید گرفت.
استخدام نویسنده طرح کسبوکار
بهعنوان یک نویسنده باتجربه طرح کسبوکار، شخصاً درک میکنم چرا افراد به سراغ من میآیند؛ با این حال، ارزش نوشتن طرح توسط خودتان را نیز میدانم زیرا برای کسبوکارهای خودم طرح نوشتهام. شما ممکن است خدمات یک مشاور رستوران را برای نگارش طرح خود و/یا انجام مطالعه امکانسنجی جهت تعیین پتانسیل کسبوکار در نظر بگیرید.
ویژگیهایی که باید در نویسنده طرح کسبوکار جستجو کنید:
- تجربه نوشتن. نمونه طرحهای کسبوکار و سایر نوشتههای تجاری او را مرور کنید. نوشتن اسناد تجاری بینشمند و جذاب نیاز به استعداد خاصی دارد. به یاد داشته باشید که طرح شما: ۱) یک متن فروش برای فروش ایده، ۲) یک برنامه اقدام و ۳) مجموعهای از اهداف واقعبینانه و قابل دستیابی است.
- تجربه تحقیق. برخلاف نوشتن داستان تخیلی، شما به حقایق و تحلیل برای پشتیبانی از ایدهها نیاز دارید. آیا نویسنده میتواند بخشی از این کار را برایتان انجام دهد؟ آیا میداند چه نوع تحقیقاتی برای ایجاد یک طرح سفارشی لازم است؟
- توانایی گوش دادن. طرح شما بازتاب رؤیاها و خواستههای شماست. هرگز کسی را استخدام نکنید که با دقت به صحبتهای شما گوش نمیدهد.
- سوالها. آیا او سوالات عمیق زیادی میپرسد یا فقط میخواهد یک فرم کوتاه پر کنید؟ هرچه بیشتر درباره شما، پیشنهاد کسبوکار و مفهوم شما بداند، طرح نهایی بهتر خواهد بود.
- سابقه تجاری. آیا او سابقهای در تجارت دارد که درک لازم برای تبدیل شدن به یک تاجر موفق را فراهم کند؟ آموزشهای تجاری میتواند مزیت باشد.
- مراجع قوی. تبلیغات شفاهی بهترین راه برای یافتن هر ارائهدهنده خدماتی است. از سایر صاحبان کسبوکار ارجاع بخواهید. اگر ممکن نبود، فهرستی از مراجعی بخواهید که شخصاً بتوانید تماس بگیرید.
هزینهای که باید بپردازید
پرداخت برای یک طرح جامع میتواند پرهزینه باشد، قیمتگذاری بر اساس تحقیقات موردنیاز، طول طرح، زمان تحویل و گزارشهای مالی تولیدشده است. هزینه استانداردی برای طرح وجود ندارد زیرا هر طرح سفارشی قیمت مخصوص خود را دارد. میتوانید انتظار داشته باشید که برای یک طرح حرفهای درجهیک بین ۱,۲۰۰ تا ۱۰,000 دلار بپردازید.
پرداخت ۱۵۰ تا ۳۰۰ دلار فقط یک پروژه آماده به شما خواهد داد که فقط اصول پایه را پوشش میدهد. سرمایهگذاران و وامدهندگان خارجی این طرحها را زیاد دیدهاند و هیچ امتیاز اضافهای برای این نوع طرح نخواهند داد. آگاه باشید که طرحهای آماده ممکن است سرمایهگذاری ضعیفی باشند.
در سطح بالاتر از طرح پایه، خدمات شخصیتر و برخی مشاورهها دریافت خواهید کرد. مواردی را که در هر پیشفاکتور گنجانده شده مرور کنید، همراه با رویههای بازبینی و اصلاح داخلی. پس از تأیید نهایی، هر کار اضافی هزینه اضافی خواهد داشت.
شما باید سپرده، پرداختهای دورهای (برای پروژههای بیش از یک ماه) و مانده را پس از تکمیل بپردازید.
به آنها بگویید چه نیاز دارید
هنگام مصاحبه با نویسندگان احتمالی طرح (همچنین بهعنوان مشاوران طرح کسبوکار شناخته میشوند)، ابتدا باید روشن کنید چه کسی چه کاری انجام میدهد.
آیا باید تمام تحقیقات پسزمینه درباره مشتریان، رقبا، شرایط اقتصادی و گزارشهای مالی را خودتان ارائه دهید؟ اگر نویسنده محلی نباشد، چه کسی اطلاعات خاص جامعه را جمعآوری خواهد کرد؟ آیا نویسنده تجربه طرح رستوران دارد؟ اگر خودتان برخی تحقیقات پایهای (مثلاً خواندن کامل این کتاب) را انجام دهید، در وقت و هزینه صرفهجویی میکنید.
به آنها بگویید چه میخواهید
برخی جزئیات را یادداشت کنید. فهرستی از اهداف ایجاد کنید و مشخص کنید چه کسانی طرح نهایی شما را مرور خواهند کرد. سخنرانی آسانسوری (elevator speech) خود را درباره آینده یا کسبوکار فعلی خود توسعه دهید. از به اشتراک گذاشتن اشتیاق خود نترسید؛ اگر نویسندگان بالقوه را با حقایق خشک خسته کنید، ممکن است روحیه شما را درک نکنند. طرح کسبوکار یک سند تجاری است اما همچنین یک متن فروش — شما در حال فروش ایده و توانایی سودآوری خود به سرمایهگذاران، وامدهندگان و دیگران هستید.
هدف شما باید این باشد که بتوانید به نویسندگان احتمالی بگویید: «من نیاز دارم…». حتی اگر متخصص انتخابی شما مسیر دیگری پیشنهاد دهد، شما نقطه شروعی برای کاوش خواهید داشت.
به آنها بگویید چه زمانی نیاز دارید
نویسندگان برای ارائه پیشفاکتور باید تاریخ تقریبی تکمیل را بدانند. اگر بازه زمانی شما انعطافپذیر باشد، هزینههای فوری به شما تعلق نخواهد گرفت. با این حال، اجازه ندهید پروژه طولانی شود، زیرا انگیزه خود را از دست خواهید داد و مشاور خود را ناامید خواهید کرد.
به آنها بگویید چه منابعی دارید
آیا تمام دادههای پشتیبان را ارائه خواهید داد؟ آیا تحقیقی دارید که قبلاً انجام دادهاید؟ آیا حسابداری دارید که در بخش مالی کمک کند؟ آیا وکیلی دارید که ساختار کسبوکار را مشاوره و بررسی کند؟ آیا طرح کسبوکار قبلی داشتهاید؟ چه چیز دیگری میتوانید در اختیار نویسنده بگذارید تا بتواند آنچه را که میخواهید و نیاز دارید تحویل دهد؟
نوشتن درخواست پیشنهاد (RFP)
برای انتخاب نویسنده طرح کسبوکار، باید بتوانید به هر مشاور بالقوه الزامات خود را بگویید. هرچه مشخصتر باشید، پیشفاکتور دقیقتری دریافت خواهید کرد. یک راه خوب برای انجام این کار نوشتن درخواست پیشنهاد (RFP) است.
یک RFP وظیفه (خدمت/محصول) موردنیاز را توصیف میکند، محدوده نیاز را مشخص میکند، صلاحیتهای موردنیاز را تعیین میکند و از مشاوران میخواهد پیشنهاد دهند. داشتن مجموعهای از قوانین برای کار، به مشاوران کمک میکند پیشفاکتور دقیقی ارائه دهند. علاوه بر این، خواهید دانست که هر پیشنهاد بر اساس معیار یکسانی است، بنابراین نیازی نیست هنگام مقایسه قیمتها و خدمات متغیرها را در نظر بگیرید.
اگر فقط میتوانستم یک RFP بنویسم
RFPها میتوانند بسیار شبیه گزارش باشند؛ با این حال، یک طرح کلی ساده که نیازها و انتظارات شما را بهوضوح تعریف کند، برای اهداف پیشنهاد کافی است. پیشفاکتورها بر اساس مشخصات شما خواهند بود، بنابراین تا حد امکان اطلاعات ارائه دهید؛ دقیق باشید و مجموعهای واضح از انتظارات داشته باشید.
اگر میخواهید از طریق وبسایتهای مشاوران و خدمات تجاری مانند Guru www.guru.com یا E-lance www.elance.com به دنبال نویسندگان طرح کسبوکار باشید، به یک RFP مختصر نیاز خواهید داشت. بسیاری از این سایتها برای کسبوکارهایی که به دنبال کمک هستند رایگان هستند.
قراردادها و توافقنامهها
نویسنده طرح کسبوکار شما باید یک قرارداد مشاوره استاندارد داشته باشد که شما آن را با دقت مطالعه کرده و امضا کنید. این قرارداد باید پیش از امضا توسط وکیل شما بررسی شود. قرارداد باید یک توافق کار سفارشی (work-for-hire) باشد، بهطوریکه شما مالک تمامی حقوق کپیرایت طرح کامل باشید، از جمله تمام تحقیقات اصلی، آثار هنری، نمودارها و جداول. قرارداد همچنین باید مانع از آن شود که نویسنده بدون اجازه کتبی شما از نام یا هر بخشی از طرحتان برای اهداف تبلیغاتی یا بازاریابی استفاده کند. همچنین ممکن است بخواهید یک توافقنامه عدم افشا (non-disclosure agreement) در آن بگنجانید.
این قرارداد همچنین شامل پرداختهای دورهای و تعریف کار تکمیلشده و پذیرفتهشده خواهد بود. شما باید مراقب خطاها و اشتباهات باشید و هیچ چیزی را که به بهترین آگاهی شما صحیح نیست تأیید نکنید. شما با تأیید طرح، آن را بهعنوان سند دقیق پذیرفته و حقایق آن را به سرمایهگذاران و وامدهندگان ارائه خواهید کرد.
بندهای محرمانگی/عدم افشا
ممکن است ایدهها و اطلاعات محرمانهای را با فردی غریبه به اشتراک بگذارید. یک بند محرمانگی (که بهعنوان توافقنامه عدم افشا نیز شناخته میشود) میتواند بهویژه زمانی مهم باشد که شما فردی محلی را استخدام میکنید؛ جایی که احتمال بیشتری وجود دارد رستورانداران رقیب از همان کارشناس استفاده کنند.
