میخک Cloves (Syzygium aromaticum)
میخک گلهای خشکشده یک درخت همیشهسبز بومی جزایر مالوکو (مولوقا) در اندونزی است. این ادویه یکی از مهمترین و شناختهشدهترین ادویههاست که بیش از ۲۰۰۰ سال در آسیا هم بهعنوان ادویه و هم دارو استفاده میشده است. چینیها از حدود ۲۰۰ پیش از میلاد برای خوشبو کردن دهان از آن استفاده میکردند و طب آیورودای هند مدتهاست آن را بهخاطر خواص ضدعفونیکننده و گرمکننده ارزشمند میداند.
یادداشتهای طعمی
میخک عطری بسیار قوی، شیرین و تند دارد و طعمی تند و سوزاننده. شدت طعم آن به قدری است که باید با احتیاط و مقدار کم استفاده شود، وگرنه سایر طعمها را تحتالشعاع قرار میدهد.
بخشهای مورد استفاده
غنچههای گل، ساقهها و برگها.
خرید / نگهداری
میخک کامل بر پودر آن ارجحیت دارد، زیرا پودر به سرعت طعم خود را از دست میدهد. غنچههای درشت، روغنی و قهوهای تیره با کاسههای سالم و بدون شکستگی بخرید. در ظرف دربسته و دور از نور و حرارت نگهداری کنید.
برداشت
غنچهها زمانی که هنوز صورتی هستند چیده میشوند و در آفتاب خشک میشوند تا قهوهای شوند. ساقهها و برگها نیز برای تهیه روغن میخک تقطیر میشوند که به طور گسترده در پزشکی و دندانپزشکی استفاده دارد.
کاربردهای آشپزی
میخک در سراسر جهان هم در غذاهای شیرین و هم شور استفاده میشود. این ادویه یکی از مواد اصلی بسیاری از مخلوطهای ادویهای است، مانند گرمماسالا در هند، پودر پنجادویه در چین و «کاتر اپیس» در فرانسه. میخک کامل برای تزئین روی ژامبون، پیاز یا میوهها استفاده میشود و اغلب به مارینادها، ترشیها و سسها اضافه میگردد. پودر میخک در شیرینیجاتی مانند نان زنجبیلی، کیکها و کلوچهها و همچنین در نوشیدنیهای ادویهای مثل شراب داغ و چای ماسالا استفاده میشود. ترکیب آن با سیب، گلابی و کدوحلوایی بسیار عالی است.
ترکیب طعمی
- مناسب با: سیب، موز، گوشت گاو، کلم، هویج، شکلات، پرتقال، گلابی، گوشت خوک، کدوحلوایی، برنج، گوجهفرنگی.
- ترکیب خوب با: بهار نارنج (allspice)، هل، دارچین، تخم گشنیز، زیره، رازیانه، زنجبیل، جوز هندی، فلفل، زردچوبه، وانیل.
کاربردهای دیگر
روغن میخک به طور گسترده در پزشکی استفاده میشود، بهویژه در دندانپزشکی بهعنوان مسکن برای دنداندرد و بهعنوان ضدعفونیکننده. همچنین در صنعت عطرسازی، صابونسازی و لوازم آرایشی نیز به کار میرود.
